Leki niebezpieczne kojarzy się najczęściej z terapią nowotworów, jednak stosowane są również w leczeniu wielu innych chorób. Do grupy HMPs zalicza się między innymi niektóre leki cytotoksyczne, przeciwwirusowe, immunosupresyjne, hormonalne, przeciwciała monoklonalne oraz wybrane antybiotyki. Zagrożenie dotyczy osób uczestniczących w przygotowaniu, transporcie, podawaniu i utylizacji tych produktów, a także personelu mającego kontakt z pacjentami otrzymującymi takie leczenie.
Kampania została zainaugurowana w brytyjskim parlamencie
Inicjatorem kampanii jest organizacja Safer Healthcare and Biosafety Network (SHBN). Program pod nazwą„Protecting Healthcare Workers: Safer Handling of Hazardous Medicinal Products” został oficjalnie zaprezentowany w marcu 2026 roku. Według organizatorów jest to pierwsza tego typu inicjatywa w Wielkiej Brytanii poświęcona ochronie personelu medycznego przed ekspozycją na niebezpieczne produkty lecznicze. Kampania została nagłośniona również przez środowiska farmaceutów i pielęgniarek oraz opisana m.in. przez Hospital Pharmacy Europe.
Długotrwała ekspozycja może mieć konsekwencje zdrowotne
Autorzy kampanii zwracają uwagę, że wiele leków niebezpiecznych posiada właściwości rakotwórcze, mutagenne lub działające szkodliwie na rozrodczość.
Według organizatorów długotrwała ekspozycja zawodowa może wiązać się między innymi z:
- bólami głowy,
- nudnościami,
- objawami ze strony układu oddechowego,
- zaburzeniami płodności,
- zwiększonym ryzykiem poronień,
- podwyższonym ryzykiem rozwoju nowotworów.
Eksperci wskazują luki w obecnych przepisach
Twórcy kampanii podkreślają, że w Wielkiej Brytanii nadal nie istnieje oficjalna definicja leków niebezpiecznych ani ogólnokrajowy wykaz takich produktów. Zwracają również uwagę na brak jednolitych obowiązkowych szkoleń dotyczących bezpiecznego postępowania z HMPs.
W opinii SHBN powoduje to znaczące różnice pomiędzy placówkami ochrony zdrowia i utrudnia wdrażanie spójnych standardów ochrony pracowników.
Wśród postulatów kampanii znalazły się:
- opracowanie ustawowej definicji HMPs,
- stworzenie krajowej listy leków niebezpiecznych,
- obowiązkowe szkolenia dla personelu,
- rozwój standardów bezpiecznego przygotowywania i podawania leków,
- szersze wykorzystanie zamkniętych systemów transferowych (CSTD),
- monitorowanie narażenia pracowników na kontakt z lekami niebezpiecznymi.
Organizatorzy podkreślają, że podobne rozwiązania funkcjonują już w części krajów Unii Europejskiej oraz w Stanach Zjednoczonych.
Dlaczego temat jest ważny dla farmaceutów szpitalnych?
Farmaceuci należą do grup zawodowych, które najczęściej mają kontakt z lekami niebezpiecznymi na etapie ich przygotowywania oraz kontroli. Dotyczy to szczególnie pracowników sporządzających leki cytotoksyczne i inne produkty wymagające specjalnych procedur aseptycznych.
Rosnąca liczba nowoczesnych terapii stosowanych w onkologii, transplantologii czy leczeniu chorób autoimmunologicznych sprawia, że kwestia ochrony personelu będzie prawdopodobnie zyskiwała na znaczeniu również w kolejnych latach.
Źródło:
Protecting pharmacists from exposure to HMPs subject of new safety campaign, Hospital Pharmacy Europe.
Udostępnij tekst w mediach społecznościowych
0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [zaloguj się lub zarejestruj]