Inhibitory kinaz – przełom w onkologii
Zastosowanie inhibitorów kinaz
Odkrycie wspólnych mechanizmów rozwoju komórek nowotworowych niezależnie od miejsca w których rozwija się guz, zaowocowało stworzeniem substancji ukierunkowanych molekularnie, działających inaczej niż dotychczasowe chemioterapeutyki, zmieniło obraz onkologii, kierując uwagę na biologię nowotworu, a nie na lokalizację.
Inhibitory kinaz i inne leki o zbliżonym mechanizmie działania są stosowane do leczenia wielu różnych nowotworów – m in. nerki, wątroby, płuca, skóry, mięsaków, chłoniaków, jelita.
Szczególnym aspektem związanym ze stosowaniem tych nowoczesnych, kosztownych leków jest możliwość podawania doustnego. Konsekwencją jest jednak fakt, że oddajemy w ręce schorowanego pacjenta lub jego rodziny „pudełko tabletek”, oczekując właściwego stosowania. Tylko odpowiednio przygotowany i wyedukowany pacjent może samodzielnie stosować lek w należny sposób.
Toksyczność skórna inhibitorów kinaz
Farmaceuta posiadający wiedze o tej grupie leków będzie przygotowany do współpracy z wieloma pacjentami i ich lekarzami prowadzącymi, nie tylko z powodu wzrastającego zastosowania, ale przede wszystkim z powodu zbliżonego zakresu toksyczności i interakcji. O ile zarządzanie toksycznością w leczeniu onkologicznym stanowi bardzo ważne zadanie onkologa, to przygotowanie pacjenta przez farmaceutę pomaga w zapobieganiu efektom ubocznym i ograniczeniu ich nasilenia.
„O ile zarządzanie toksycznością w leczeniu onkologicznym stanowi bardzo ważne zadanie onkologa, to przygotowanie pacjenta przez farmaceutę pomaga w zapobieganiu efektom ubocznym i ograniczeniu ich nasilenia.”
Bardzo dobrym przykładem jest toksyczność skórna i sposoby na jej unikanie. Zespół ręka–stopa (erytrodyzestezja dłoniowo-podeszwowa) występująca ze zmiennym nasileniem przy stosowaniu różnych leków, jest powikłaniem nie tylko natury kosmetycznej, ale obniża znacznie jakość życia, a jeśli nastąpi znaczące nasilenie objawów, jest powodem do czasowego lub trwałego zakończenia terapii danych lekiem. Odpowiednio wyedukowany pacjent i jego rodzina, powinni pamiętać o konieczności szczególnej dbałości o higienę dłoni i stóp, dostosowaniu jakości obuwia do warunków itp. Przekazanie takich prostych informacji jest kluczowe dla bezpiecznej terapii, a życie pokazuje, że nie zawsze jest na to czas w gabinecie lekarskim.
Maści recepturowe w onkologii?
Ważnym elementem dbania o skórę w tym okresie jest stosowanie kremów zapobiegających rogowaceniu skóry, zarówno profilaktycznie jak i leczniczo po wystąpieniu objawów. Stało się to miejscem usilnych zabiegów marketingowych wszelkiej jakości, tak aby polecać kosmetyki o działaniu pielęgnującym, narażając pacjenta na koszty i niepotrzebny stres. Doskonale w takich sytuacjach sprawdzają się proste maści recepturowe o działaniu nawilżającym. Zadaniem farmaceuty jest zaproponowanie składu recepty i omówienie zasad stosowania preparatu, tj. stosowania na umytą i osuszoną skórę, wytartą czystym ręcznikiem.
„Ustawy i rozporządzenia nie przekonają lekarza do współpracy z farmaceutami, ale pierwszy pacjent chwalący maść wskazaną przez farmaceutę przekona go na zawsze.”
Jest to skuteczne rozwiązanie, odbierane pozytywnie przez pacjentów i stanowi doskonałe połączenie umiejętności i wiedzy farmaceutycznej oraz jej zastosowania praktycznego.
Brak danych literaturowych dotyczących skuteczności preparatów recepturowych nie jest argumentem wykluczającym – składniki stosowane w recepturze są tymi samymi, które stały się składnikami kosmetyków w przemyśle. Preparaty są przygotowane bez konserwantów, zapakowane w wygodne opakowanie (mikser recepturowy), a możliwość wypisania recepty na małe ilości preparatu pozwoli zużyć go w krótkim czasie.
