Farmaceuci w aptece szpitalnej realizują program koncyliacji lekowych. Koncyliacja lekowa, czyli medication reconcilliation, jest akcją zainicjowaną przez WHO, realizowaną poprzez narodowe resorty zdrowia różnych krajów. Celem jest standaryzacja bezpieczeństwa farmakoterapii podczas hospitalizacji i przez to podniesienie stanu bezpieczeństwa pacjenta. Koncyliacja skutkuje ograniczeniem występowania działań niepożądanych, w szczególności tych wynikających z błędów w ordynacji lekarskiej.
Istotą koncyliacji jest rozmowa farmaceuty szpitalnego z pacjentem na oddziale. Podczas wywiadu farmaceuta pyta pacjenta jak zażywane są leki, sprawdza czy to co mówi pacjent koresponduje z elektroniczną receptą domową pacjenta. Następnie farmaceuta analizuje czy na recepcie szpitalnej zostały uwzględnione wszystkie leki zażywane przez pacjenta. W przypadku napotkania nieprawidłowości, które nie mają uzasadnienia klinicznego, farmaceuta kontaktuje się z lekarzem w celu wyjaśnienia sytuacji.
Przeprowadzenie procesu koncyliacji wymaga od farmaceuty dużej wiedzy oraz umiejętności klinicznych: znajomości patofizjologii chorób, ich terapii, wytycznych dotyczących leczenia chorób przewlekłych oraz dokładnego działania leku na organizm.
Program koncyliacji lekowych to znakomity przykład, w jaki sposób farmaceuta może wykorzystać swoją wiedzę w praktyce klinicznej.
W zespole farmaceutów szpitalnych pracuje specjalista farmacji pediatrycznej. Jego rolą jest zapewnienie, że pacjenci z oddziału pediatrycznego otrzymają odpowiednie dawki leków, a noworodki na oddziale intensywnej terapii odpowiednie ilości płynów w zależności od masy ciała oraz wieku. Farmaceuta sprawdza każdy przepisany lek pod względem poprawności obliczonej dawki przez lekarza (również pod względem wskazań, po zapoznaniu się z historią choroby), a także zasadności przepisania. Przykładowo farmaceuta musi wiedzieć, że ampicylinę w dawce 100mg/kg/dobę stosujemy tylko w zakażeniach dróg moczowych, a w dawce 4 razy większej w zapaleniu płuc.
Na oddziale intensywnej terapii noworodka farmaceuta oblicza dawki leków (na przykład midazolamu, fentanylu czy dopaminy) podawanych w systemie ciągłym przy pomocy pomp infuzyjnych. Zapoznaje się z wynikami pacjenta, a także zaproponowanym leczeniem. Uczestniczy w spotkaniach z lekarzami, na których omawiany jest szczegółowo każdy przypadek. Czynności te wykonuje na oddziale, co pozwala na aktywną współpracę z pozostałymi członkami zespołu medycznego. Wielokrotnie byłam świadkiem sytuacji, gdzie lekarz prosił farmaceutę o radę odnośnie leków. W przypadku wykrycia błędów w ordynacji lekarskiej farmaceuta niezwłocznie kontaktuje się z lekarzem.
Więcej na ten temat na stronach Aptekarza Polskiego
