Krajowa lista leków o krytycznym znaczeniu obejmuje substancje, które ciężko zastąpić innymi lekami a wykorzystywane są w terapii poważnych schorzeń.
Unijny wykaz leków o krytycznym znaczeniu
Na europejskiej liście leków o krytycznym znaczeniu, znalazły się takie grupy leków, jak:
- inhibitory pompy protonowej – esomeprazol,
- insuliny i glukagon,
- siarczan magnezu i chlorek potasu,
- leki przeciwzakrzepowe,
- leki antyfibrynolityczne,
- leki hemostatyczne,
- albuminy, immunoglobuliny
- cytostatyki,
- leki kardiologiczne – w tym digoksyna, leki antyarytmiczne, betablokery, furosemid, blokery kanałów wapniowych,
- leki hormonalne – np. tylnego płata przysadki mózgowej i leki przeciwtarczycowe.
- antybiotyki, leki przeciwgrzybicze, leki przeciwwirusowe oraz stosowane w terapii gruźlicy i trądu,
- szczepionki – przeciw chorobom wirusowym i bakteryjnym,
- immunostymulanty oraz immunosupresanty,
- leki zwiotczające,
- dantrolen,
- anestetyki, opioidy, paracetamol,
- leki przeciwpadaczkowe,
- anksjolityki i leki przeciwpsychotyczne,
- leki adrenergiczne.
Wykaz ten ma być stopniowo poszerzany o substancje ujęte w krajowych listach państw członkowskich.
Eksperci podkreślają, że wykaz leków, to kluczowe narzędzie, które ma wspierać rynek europejski i pozwoli uniknąć przerw w dostawie najważniejszych leków. Przerwanie bowiem terapii powyższymi lekami z powodu braku ich dostępności, może nieść poważne skutki zdrowotne dla pacjentów. Podczas tworzenia tej listy, eksperci koncentrowali się na tym, aby leki spełniały dwa główne kryteria – były stosowane w ciężkich chorobach oraz nie istniały leki alternatywne.
Celem tworzenia tej listy ma być zwiększenie produkcji wymienionych leków na obszarze Unii Europejskiej oraz szczegółowa analiza łańcuchów dostaw, tak aby zmniejszyć ryzyko problemów na poszczególnych etapach dystrybucji.
- Czytaj także: Lista refundacyjna styczeń 2025
Krajowa lista leków o krytycznym znaczeniu
Pod koniec grudnia 2024r. Minister Zdrowia opublikował krajowy wykaz leków o krytycznym znaczeniu. Znalazło się tam aż 301 pozycji.
Lista ta, zgodnie z planami Ministerstwa Zdrowia, będzie aktualizowana, w zależności od dynamiki zmian na rynku farmaceutycznym.
Wykaz stworzono na podstawie analizy listy europejskiej a pozostałe kryteria, które wzięto pod uwagę dotyczyły średniego miesięcznego wolumenu sprzedaży oraz kategorii dostępności produktów z daną substancją leczniczą. Pod uwagę wzięto również opinię Krajowych Konsultantów, a leki zaklasyfikowano do trzech kategorii:
- poziom bardzo krytyczny:
- substancje czynne zawarte w produktach ze wskazaniami o bardzo poważnych konsekwencjach dla zdrowia pojedynczego pacjenta lub zdrowia publicznego
- leki stosowane w leczeniu pacjentów w stanach ostrych zagrażających życiu lub w stanie nieodwracalnie postępującym
- leki nie posiadają odpowiednika lub występuje co najwyżej jeden,
- brak alternatyw terapii w danym wskazaniu,
- brak dostępności danego leku przez okres miesiąca może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia.
- poziom średnio krytyczny:
- substancje czynne zawarte w produktach ze wskazaniami o poważnych konsekwencjach dla zdrowia pojedynczego pacjenta lub zdrowia publicznego
- dostępne są co najwyżej dwie alternatywne metody terapii,
- brak dostępności danego leku przez okres trzech miesięcy może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia.
- poziom o niskiej krytyczności:
- substancje czynne zawarte w produktach leczniczych nie spełniają żadnego z wyżej wymienionych warunków wysokiego lub średniego zagrożenia życia/zdrowia,
- występuje więcej niż dwa odpowiedniki produktów leczniczych w danym wskazaniu,
- dostępne są liczne alternatywne metody terapii
- brak dostępności na rynku nie wpływa na zagrożenie życia lub zdrowia pacjenta.
Planowane jest również wypracowanie narzędzi wsparcia dla przemysłu, tak aby leki te mogły być produkowane na terenie naszego kraju – na co od dawna oczekuje rynek farmaceutyczny w Polsce.
Autor: mgr farm. Anna Janaszkiewicz
Źródła:
https://www.gov.pl/web/zdrowie/krajowa-lista-lekow-krytycznych
